تبلیغات

باید توجه داشت که میان خارج کردن پیکان از بدن، و بخشیدن انگشتر به فقیر؛ تفاوت بسیارى است.

 

 خارج کردن پیکان از بدن صرفا جنبه شخصى و جسمى دارد و از مقام توجه کامل به خداوند و استغراق در ذات او دور است. ولى توجه به حال بنده فقیر و محرومى که در مسجد پیغمبر اسلام (صلى‌اللّه‌علیه‌وآله‌و‌سلم) ناله مظلومانه سر داده و استرحام(طلب رحم) مى کند، یک عمل خدایى و قربى است و با توجه به خدا تناسب دارد. در حقیقت او توجه به خود نداشت، زیرا توجه به حال بینوا توجه به خود نیست، بلکه توجه به خداست.

 

 به عبارت دیگر: کمک به خلق خدا و مستمندان و فقیران خود یکى از عبادات بزرگ است و با نماز که آن هم عبادتى است بس بزرگ سنخیت و تناسب کامل دارد؛ بنابراین جاى تعجب نیست که ناله سوزان و نافذ آن فقیر محروم و استرحام او در برابرمسلمانان، دل آگاه على علیه‌السلام را هنگام نماز متوجه خود سازد و در ضمن آن عبادت، عبادت دیگرى که هر دو براى خدا و جلب خشنودى او بوده است انجام دهد؛ حتى این عمل بقدرى شایسته و ارزنده بود که آیه‌اى درباره آن نازل گردید.

 

 جهت توضیح بیشتر این نکات را نیز مد نظر بگیریم:

 

اولاً: آیا اشکال دارد که انسان در عین حال که در راه خدا و قربة الی الله جهاد می‌کند، موقع رسیدن وقت نماز در حال جهاد، نماز هم بخواند؟ با آنکه در مدلول روایات و فتاوای علماء داریم که اگر در وسط جنگ،‌ وقت نماز رسید باید شخص در عین مبارزه و جنگ،‌ نماز خود را هم اقامه کند و لو اینکه نتواند تمام شرایط صحت نماز از قبیل رکوع و سجود و ... را انجام دهد. و حتی اگر مجبور شود که فقط سه بار الله اکبر بگوید.

ثانیاً: اگر در همان موقع که امیرالمؤمنین علیه‌السلام مشغول نماز بود واجبی بزرگتر مثل حفظ جان پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم)، پیش می‌آمد تکلیف چه بود؟

 

ثالثاً: آیا غیر از این است که در نماز توجه به خود و به فکر خود بودن ممنوع و مذموم است نه اینکه عبادتی را در عبادت دیگر بگنجانیم. همچنانکه در قنوت نماز ما می‌توانیم به فرزندان و فامیل خود دعا کرده و حاجات شرعی اخروی و حتی دنیوی خود را بخواهیم، چون طلب خواسته از خدا نوعی دیگر از عبادت است و جمع بین دو عبادت اشکال ندارد.

 

 از همه این موارد که بگذریم باید توجه داشته باشیم که امام امیرالمؤمنین علی (علیه‌السلام) الگوی کامل یک مؤمن واقعی هستند و تمام افعال و رفتار ایشان به عنوان حجت خدا بر بندگان، دقیقا مطابق با خواست و اراده خداست و نه تنها نباید در مورد آنها سوال بپرسیم بلکه باید واقعیت افعال ایشان را شناخته و مطابق آن عمل کنیم.

 

 نکته مهم‌تر در این مورد این است که این عمل ایشان مورد تایید خداوند تبارک و تعالی که معیار واقعی درست بودن و درست نبودن اعمال را او باید تعیین کند در مورد این فعل امیرالمؤمنین علی (علیه‌السلام) آیه 55 سوره مائده را نازل فرمودند.

 

 در جواب این سوال از کتاب "پرسشهاى مذهبى" نوشته استاد ناصر مکارم شیرازى و نیز بیانات استاد بزرگوار شیخ جعفر سبحانى(دامت برکاتهما) ـ که در سایت تبیان نقل شده بود ـ استفاده شده است.